Актуелните прашања на Македонија

Актуелните прашања на Македонија од Васил Ивановски, објавена во 1946 година, претставува политичка анализа напишана во непосредниот период по Втората светска војна. Делото го разгледува статусот на Македонија по поразот на фашизмот и создавањето на Федеративна Народна Република Југославија. Ивановски тврди дека македонскиот народ постигнал историски пресврт со формирањето на македонска република во рамките на југословенската федерација, прикажувајќи го тоа како резултат на долготрајната револуционерна и антифашистичка борба.

Централна тема на брошурата е признавањето на македонската нација, македонскиот јазик и правото на културна и политичка самоопределба. Ивановски директно се спротивставува на ставовите во Бугарија што ја негираат посебноста на Македонците и ги отфрла концепциите што бараат ревизија на повоените граници. Во повеќе делови (стр. 10–18; 26–33) експлицитно се брани легитимитетот на македонската република и се нагласува улогата на АСНОМ во институционализирањето на националните права.

Публикацијата ја одразува политичката и идеолошката рамка на непосредниот повоен балкански поредок и покажува како македонското прашање било толкувано во расправите за федерализмот, малцинските права и регионалната стабилност. Напишана во 1946 година, таа овозможува увид во раната консолидација на македонската државност во рамките на Југославија и во тогашните дискусии за односите меѓу Југославија и Бугарија. Како политичка брошура, делото претставува примарен извор за проучување на повоеното оформување на националниот идентитет и преструктурирањето на историските наративи во Југоисточна Европа.